Między Luksemburgami, Wittelsbachami a Polską (Pomorze Zachodnie a Polska w latach 1323–1370) : Stanisław Nowogrodzki
Między Luksemburgami, Wittelsbachami a Polską (Pomorze Zachodnie a Polska w latach 1323–1370) : Stanisław Nowogrodzki
Książka historyczna Stanisława Nowogrodzkiego pt. Między Luksemburgami, Wittelsbachami a Polską (Pomorze Zachodnie a Polska w latach 1323–1370) : Kompleks zagadnień pomorskich był zawsze z natury rzeczy ogromnie ważnym, choć często w naszej historji niedocenianym problemem polityki polskiej.
Morze, będące podstawą uniezależnienia się handlowego i gospodarczego od sąsiadów, stało się od zarania już dziejów celem walk i zabiegów polskich książąt. Walki pierwszych Piastów o Pomorze nie są jednak kierowane hasłami gospodarczemi. Chodzi im raczej o przyłączenie do swego państwa plemienia pokrewnego Pomorzan i rozszerzenie w ten sposób potęgi terytorjalnej. Walki Mieszka I, Chrobrego czy Krzywoustego, to dalszy ciąg przedhistorycznej pracy budowania państwa polskiego. Są to więc wysiłki natury politycznej, a nie gospodarczej, może z tem poczuciem, że morze jest najbezpieczniejszą granicą, uniezaldniającą politycznie przed siłą sąsiadów. Gospodarstwo i handel zbyt słabo były w Polsce rozwinięte, by można było z tych względów handlowych i gospodarczych odczuwać potrzebę dostępu do morza. To też walki o Pomorze są wynikiem osobistego upodobania, zdolności i energji poszczególnych władców jak Mieszko I, Bolesław Wielki czy Krzywousty, podczas gdy np. Bolesław Śmiały wcale tej potrzeby morza nie odczuwa, zajęty granicą południową...
Wstęp. Przyczyny zwrotu Polski do morza w XIV w.
I. Era walk Pomorza Zachodniego o odzyskanie niezawisłości od Brandenburgii aż do przymierza z Polską w roku 1343
II. Pomorze w okresie walk Luksemburgów z Wittelsbachami 1343-1360
III. Lata największego zbliżenia Wołgoszczy do Polski i najsilniejszej ekspansji Kazimierza W. na północ 1360-1370
Wykaz źródeł i literatury
Stanisław Nowogrodzki (1908–1942), polski historyk, mediewista. Absolwent Uniwersytetu Jagiellońskiego. Był działaczem Stronnictwa Narodowego. W czasie okupacji niemieckiej działał w podziemiu. Zginął w niemieckim obozie koncentracyjnym w Mauthausen. Autor Między Luksemburgami, Wittelsbachami a Polską (Pomorze Zachodnie a Polska w latach 1323–1370), Gdańsk 1936, Rządy Zygmunta Jagiellończyka na Śląsku i w Łużycach (1499–1506), Kraków 1937, Polityka Kazimierza Wielkiego wobec północnego handlu Polski, Gdynia 1939 i Zabór Śląska w XIV wieku, Katowice 1939.
Książka historyczna ukazała się nakładem wydawnictwa Inforteditions.
